سرانه کتاب برای هر ایرانی چه قدر است؟

نشست خبری بیستمین دوره هفته کتاب جمهوری اسلامی ایران صبح روز دوشنبه 15 آبان با حضور علی اسماعیلی، سرپرست معاونت امور فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد  اسلامی و رئیس شورای سیاستگذاری هفته کتاب و محمد اللهیاری فومنی دبیر هفته کتاب در ساختمان فجر معاونت امور فرهنگی وزارت ارشاد برگزار شد.

در ابتدای این برنامه محمد اللهیاری با اشاره به فعالیت انجام شده در بیستمین دوره هفته کتاب گفت: جلسات ستاد هفته کتاب روزهای دوشنبه هر هفته برگزار شده و آخرین جلسه آن هم فردا برگزار خواهد شد.

وی از حضور حداکثری دسته‌های مشارکت‌کننده در برپایی برنامه‌های هفت کتاب امسال سخن گفت و یادآور شد: آیین‌نامه هفته کتاب مربوط به سال 1372 است که در آن در حضور برخی از دستگاه‌ها و انجام فعالیت‌های مرتبط را کتاب با هدف رشد کتابخوانی و با محوریت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی با هدف تمرکز زدایی در این زمینه تاکید شده است.

دبیر هفته کتاب افزود: بالغ بر 1000 نفر - ساعت برای انجام فعالیت‌های هفت کتاب در سال جاری وقت و هزینه صرف شده است. امسال استانها حضور پررنگی در برنامه‌های هفته کتاب دارند و فعالیت‌های مربوط به  این مناسبت از 20 تا 27 آبان در سراسر کشور به اجرا در خواهد آمد.

اللهیاری با اشاره به نزدیکی هفته کتاب با هفته بسیج و ایام محرم از تدارک برنامه‌هایی ویژه برای همپوشانی این دو مناسبت با مناسبت هفته کتاب خبر داد.

مدیرکل اداره کتاب و امور کتابخوانی معاونت فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی همچنین با اشاره به شعار «یادگار ماندگار» ترویج سنت اهدای کتاب و ماندگاری این رسانه را از مولفه‌هایی عنوان کرد که در نامگذاری این شعار مدنظر بوده‌اند.

اللهیاری همچنین تولید علم و اندیشه بومی، پرداختن به موضوع سبک زندگی ایرانی اسلامی و ترویج و تقویت روحیه مقاومت و پاسداری از ارزش‌ها را از دیگر مواردی عنوان کرد که سرلوحه برنامه‌های هفته کتاب است.وی در ادامه با اشاره به رشد عناوین کتاب‌های دینی گفت: این به فعالیت ناشران برمی‌گردد و طبیعتاً آنها بر اساس رغبتی که در بازار می‌بینند، تصمیم به انتشار این کتاب‌ها می‌گیرند. البته آمار تعداد عناوین کتاب در هر حوزه متناسب با هر فصل تغییر می‌کند و ممکن است در ماه‌های آتی میزان کتاب‌های دانشگاهی و کمک درسی بیشتر شود.

همچنین به گفته دبیر هفته کتاب، در سال گذشته مجموعاً 210 میلیون نسخه کتاب در کشور منتشر شده و با توجه به این آمار سرانه کتاب برای هر فرد 3.5 جلد کتاب است.

انتشار کتاب 4 میلیون جلد کمتر از سال 90 بوده

در ادامه علی اسماعیلی، سرپرست معاونت امور فرهنگی وزارت ارشاد در یک سخنرانی مفصل به اهمیت و جایگاه کتاب در رشد و بالندگی جوامع پرداخت.

وی گفت: در سال 1357 حدود هزار عنوان کتاب منتشر می‌شد، اما در سال 90، به 69 هزار عنوان کتاب مجوز داده شده است.

وی از لزوم یک بسیج همگانی برای گسترش فرهنگ کتابخوانی در جامعه سخن گفت و یادآور شد: کتاب باید همه جا برای همه کس و در همه وقت قابل دسترس باشد اگر کتاب به نیاز اصلی زندگی ما تبدیل شد، آنوقت باید جشن بگیریم.اسماعیلی سپس از 500 عنوان برنامه مناسبت با هفته کتاب امسال خبر داد و تاکید کرد: در این ایام 134 هزار و 532 عنوان کتاب منتشر شده از سوی دو هزار و 211 ناشر در نمایشگاه‌های متعدد و با سه رویکرد عمومی، موضوعی و تخصصی عرضه می‌شود.

همچنین به گفته سرپرست معاونت امور فرهنگی وزارت ارشاد 3965 نمایشگاه کتاب در مدارس کشور، 1183 جشن کتاب، 319 نمایشگاه ویژه کتاب‌های دانشگاهی و هزار نمایشگاه کتاب در پایگاه‌های بسیج در ایام هفته کتاب برپا خواهد شد.

اسماعیلی همچنین از برگزاری 50 هزار نمایشگاه کتاب در 50 هزار آموزشگاه وابسته به وزارت آموزش و پرورش خبر داد و گفت: 530 مسابقه کتابخوانی در ایام هفته کتاب برگزار و هزار و 162 عنوان کتاب نیز رونمایی می‌شود. در استان‌ها هم 518 هزار و 171 جلد کتاب هم در یک ساعت مشخص(9 تا 10 صبح روز 24 آبان) به دستگاه‌ها و افراد مختلف اهدا خواهد شد.

همچنین در این روز کاروان‌های مختلف کتاب راه اندازی می‌شود. 180 برنامه مرتبط با پیامبر اعظم هم تدارک دیده شده که دلیل این مسئله اهانت به ساحت ایشان در چند هفته قبل بود.

وی از برگزاری نشستی با حضور 300 ناشر و تحت عنوان تشکل‌های صنفی نشر سراسر کشور در روز 24 آبان خبر داد و گفت: در این جلسه که حدود 4 تا 5 ساعت به طول خواهد انجامید، تشکل‌های نشر می‌توانند مشکلات خودشان را با وزیر ارشاد درمیان بگذارند.

همچنین به گفته اسماعیلی نوزدهین کتاب سال دانشجویی در 23 آبان و مراسم تقدیر از کتابداران برتر در 24 آبان و در برج میلاد برگزار می‌شود. جشنواره‌های «کتاب و رسانه برتر»، «کتاب و رسانه ملی» هم در روز 27 آبان برپا خواهند شد.

سرپرست معاونت فرهنگی وزارت ارشاد همچنین از برپایی نمایشگاه کتب کاربردی در روز 28 آبان و آئین تجدید میثاق با آرمان‌های بنیان گذار جمهوری اسلامی در روز 25 آبان و در مرقد امام خمینی(ره) خبر داد.

راه اندازی صد نمایشگاه کتاب در صد کارخانه صنعتی، اهدای کتاب به زلزله زدگان آذربایجان شرقی، اختصاص 3 میلیارد تومان برای اهدای کتاب به افراد و سازمان‌های مختلف توسط 32 کاروان اهدای کتاب در استان‌های کشور، برگزاری همایش اندیشه و قلم توسط سازمان عقیدتی سیاسی ارتش، برپایی نمایشگاه نسخ خطی، برگزاری نشستی با هدف توسعه و بهبود سیستم‌های توزیع کتاب در کشور و تجلیل از حافظان قرآنی در زندان‌ها از دیگر برنامه‌هایی بود که اسماعیلی به آنها اشاره کرد.

وی از اجرای برنامه روزانه 45 دقیقه مطالعه برای زندانیان خبر داد و گفت: در هفته کتاب امسال همچنین دو نمایشگاه کتاب استانی در خراسان رضوی و فارس برگزار می‌شود همچنین از ناشران و پژوهشگران حوزه قرآن توسط اتحادیه ناشران قرآنی تجلیل خواهد شد. اجرای دو طرح «کتابت را جا بگذار» و «کتاب وقف» از دیگر برنامه‌های هفته این مناسبت است.

سرپرست معاونت فرهنگی وزارت ارشاد در ادامه سخنانش گزارشی از آمار حوزه نشر ارائه کرد و گفت: تعداد کتاب‌هایی که در هفت ماهه اول سال 1391 منتشر شده، 32 هزار و 66 عنوان بوده در همین بازه زمانی در سال گذشته 32 هزار و 110 عنوان کتاب چاپ شده است.

به گفته این مقام مسئول در وزارت ارشاد در 7 ماهه نخست امسال 87 میلیون و 225 هزار و 13 جلد و در 7 ماهه اول سال گذشته 91 میلیون و 246 هزار و 756 جلد کتاب منتشر شده است که آثار تعریفی بازه زمانی مورد اشاره در سال جاری 4 درصد نسبت به مدت مشابه در سال قبل افزایش داشته است.علی اسماعیلی همچنین از کاهش 13 درصدی کتاب‌های ترجمه‌ای در حوزه کودک و نوجوان در 7 ماهه اول امسال نسبت به مدت مشابه در سال گذشته خبر داد و کتاب‌های مفاتیح الحیات و نورالدین پسر ایران را پرچاپ ترین آثاری عنوان کرد که در 7 ماهه اول امسال به ترتیب 34 و 33 بار تجدید چاپ شده‌اند.